Qaraciyərin Exinakok Kistası (hydatid Cyst)Uşaqlarda

Uşaqlarda qaraciyərin exinakok kistası (echinokokkoz, hidatik kista) parazitar xəstəlik olub, Echinococcus granulosus tərəfindən törədilir.

Əsas məqamlar:

🔹 Etiologiya və yoluxma:

• Yoluxma əsasən itin nəcisi ilə çirklənmiş qida və ya su vasitəsilə olur.
• Yumurtalar bağırsaqda açılır, qan dövranına qarışaraq qaraciyərdə yerləşib kista əmələ gətirir.

🔹 Klinik əlamətlər:

• Uzun müddət simptomsuz qala bilər.
• Qarında diskomfort, ağrı, sağ qabırğaaltında ağırlıq hissi.
• Böyük kistalarda qaraciyərin böyüməsi, bəzən sarılıq (öd yollarına təzyiq nəticəsində).
• Kistanın partlaması zamanı allergik reaksiyalar və anafilaktik şok riski.

🔹 Diaqnostika:

• USM (ultrasəs müayinəsi) – əsas üsul, kistanın lokalizasiyası və ölçüləri görünür.
• KT və MRT – dəqiq morfologiya və qonşu orqanlarla əlaqəsini göstərir.
• Seroloji testlər – Echinococcus anticisimlərinin aşkar olunması.

🔹 Müalicə:

• Cərrahi müalicə əsasdır: kistanın çıxarılması (kistotomiya, perikistektomiya, lazım gəldikdə qaraciyərin rezeksiyası).
• Əməliyyat zamanı kista məhlullarla (hipertonik NaCl, spirt) işlənir ki, parazitlər məhv edilsin.
• Müalicəyə əlavə: albendazol və ya mebendazol kimi antiparazitar preparatlar əməliyyatdan əvvəl və sonra tətbiq olunur.

🔹Əhəmiyyəti:

• Uşaqlarda nadir rast gəlinir, lakin vaxtında müalicə olunmadıqda ağırlaşmalar (kistanın partlaması, ikincili infeksiya, öd yollarının tutulması) baş verə bilər.